Strona bierna to jeden z kluczowych elementów gramatyki języka angielskiego, szczególnie w tekstach formalnych, technicznych, urzędowych, naukowych czy w dokumentach biznesowych. Jej celem jest przeniesienie uwagi z wykonawcy czynności na samą czynność lub jej rezultat.
W praktyce oznacza to, że w centrum zdania znajduje się to, co zostało zrobione, a nie kto to zrobił. Dlatego strona bierna w angielskim jest częściej używana niż w polszczyźnie i wymaga zrozumienia mechanizmu, który nią rządzi.
Strona bierna w języku angielskim – na czym polega?
W zdaniu w stronie biernej podmiot przestaje być wykonawcą czynności. Staje się obiektem działania.
W poniższym przykładzie
The report was written yesterday.
Raport został napisany wczoraj.
nie dowiadujemy się, kto go napisał — bo ta informacja nie jest istotna. Liczy się efekt: raport jest gotowy.
Właśnie na tym strona bierna skupia swoją funkcję: podkreśla rezultat, proces lub stan, a nie wykonawcę.
Taka konstrukcja bywa też używana dlatego, że:
– wykonawca czynności jest nieznany,
– nie ma znaczenia,
– wynika w oczywisty sposób z kontekstu,
– albo celowo go pomijamy (co jest częste w tekstach oficjalnych).
Warto sprawdzić: Kursy grupowe z angielskiego dla dorosłych
Konstrukcja passive voice – jak jest zbudowana?
Konstrukcja strony biernej ma stały schemat:
to be (w odpowiedniej formie czasu) + past participle (trzecia forma czasownika)
Na przykład:
is made, was opened, will be completed, has been finished.
To właśnie dzięki temu schematowi rozpoznajemy stronę bierną w języku angielskim, niezależnie od czasu, w jakim występuje.
UWAGA! Warto pamiętać, że czas w stronie biernej wyrażany jest poprzez odpowiednią formę czasownika to be, natomiast past participle pozostaje niezmienne.
Sprawdź: Kurs Business English
Tworzenie strony biernej – jak zamienić stronę czynną na bierną?
Proces wygląda zawsze tak samo:
- Obiekt zdania czynnego staje się podmiotem.
They build the house. → The house… - Dodajemy odpowiednią formę czasownika to be w tym samym czasie gramatycznym.
- Dodajemy past participle czasownika głównego.
W efekcie:
The house is built every year.
Dom jest budowany każdego roku.
Jeśli wykonawca czynności jest istotny, dodajemy go za pomocą „by”:
The house was built by local workers.
Dom został wybudowany przez lokalnych pracowników.
W naszej ofercie posiadamy także kursy języka hiszpańskiego, niemieckiego czy tureckiego. Jesteś zza granicy? Sprawdź naszą ofertę nauki języka polskiego dla obcokrajowców.
Strona bierna w różnych czasach – jak działa w praktyce?
| Czas gramatyczny | Konstrukcja | Przykład (EN) | Tłumaczenie (PL) | Co podkreślamy? |
|---|---|---|---|---|
| Present Simple Passive | am / is / are + past participle | The rooms are cleaned every day. | Pokoje są sprzątane każdego dnia. | Regularność, stałe procedury, ogólne fakty. |
| Present Continuous Passive | am / is / are being + past participle | The building is being renovated right now. | Budynek jest obecnie odnawiany. | Proces trwający w chwili mówienia. |
| Past Simple Passive | was / were + past participle | The book was written in 1995. | Książka została napisana w 1995 roku. | Zakończone wydarzenie w przeszłości; efekt. |
| Past Continuous Passive | was / were being + past participle | The door was being painted when I arrived. | Drzwi były malowane, gdy przyjechałem. | Działanie w toku w danym momencie przeszłości. |
| Present Perfect Passive | has / have been + past participle | The project has been completed. | Projekt został ukończony. | Efekt istotny teraz; rezultat widoczny w teraźniejszości. |
| Past Perfect Passive | had been + past participle | The letter had been sent before noon. | List był wysłany przed południem. | Jedna czynność zakończona przed inną czynnością w przeszłości. |
| Future Simple Passive | will be + past participle | The report will be prepared next month. | Raport zostanie przygotowany w przyszłym miesiącu. | Przyszłe działanie bez wskazania wykonawcy. |
| Future Perfect Passive | will have been + past participle | The bridge will have been built by 2030. | Most zostanie wybudowany do roku 2030. | Przyszły efekt zakończony przed konkretnym momentem. |
| Modalne Passive | modal + be + past participle | The documents must be signed today. | Dokumenty muszą zostać podpisane dziś. | Konieczność, możliwość, obowiązek. |
| Future Continuous Passive | will be being + past participle (teoretyczne) | – | – | Konstrukcja istniejąca, ale praktycznie nieużywana. |
Jak pokazano w tabeli, jeśli chodzi o Future Continuous Passive, teoretycznie istnieje, ale prawie nie występuje w praktyce. Takie konstrukcje brzmią nienaturalnie i rzadko są potrzebne.
Zastosowanie strony biernej
Choć wiele osób kojarzy passive voice wyłącznie z tekstami formalnymi, użycie strony biernej jest szerokie. Sięgamy po nią wtedy, gdy:
– chcemy podkreślić rezultat, a nie wykonawcę,
– opisujemy procesy, produkty, procedury, statystyki,
– staramy się brzmieć neutralnie i obiektywnie,
– wykonawca czynności jest oczywisty lub marginalny,
– opisujemy fakty naukowe i dane techniczne.
W takich sytuacjach, w stronie biernej miejsce wykonawcy często jest pomijane, bo nie wnosi niczego istotnego.
Warto przeczytać: Rzeczowniki policzalne i niepoliczalne w języku angielskim
Zdania w stronie biernej — przykłady z wyjaśnieniem
A new method is being tested.
Nowa metoda jest testowana.
Skupiamy się na procesie, nie na osobach przeprowadzających test.
The results have been published.
Wyniki zostały opublikowane.
Fakt publikacji jest ważniejszy niż nazwiska autorów.
The invitation will be sent tomorrow.
Zaproszenie zostanie wysłane jutro.
Jasna informacja o działaniu, bez wskazywania wykonawcy.
The system was updated last night.
System został zaktualizowany zeszłej nocy.
Nacisk na efekt — system jest aktualny.
Przeczytaj także: Relative clauses – zdania względne w języku angielskim
Użycie strony biernej w praktyce
Znajomość strony biernej nie sprowadza się do samej świadomości, że takie „zjawisko” istnieje w gramatyce angielskiej . Pełni ona realną, praktyczną funkcję: pozwala formułować wypowiedzi bardziej precyzyjne, neutralne i profesjonalne. Dzięki niej można skupić uwagę na procesach, procedurach i rezultatach — szczególnie tam, gdzie wykonawca czynności nie odgrywa pierwszoplanowej roli lub z kontekstu wypowiedzi wiadomo, o kogo chodzi.
Zrozumienie, jak działa konstrukcja bierna, jakie są jej warianty w poszczególnych czasach i w jaki sposób interpretować przykłady, znacząco ułatwia zarówno czytanie tekstów formalnych, jak i tworzenie własnych wypowiedzi. To kompetencja, która przydaje się w pracy, w nauce, w komunikacji biznesowej, a także wszędzie tam, gdzie liczy się jasność i profesjonalny ton.
Ćwiczenia na stronę bierną
Przekształć zdania ze strony czynnej na bierną:
1. Someone cleaned the office yesterday.
2. They will finish the project next week.
3. Someone is repairing the car now.
4. They have already sent the parcel.
5. The committee will have completed the report by Friday.
Odpowiedzi z wyjaśnieniem
1. The office was cleaned yesterday.
Biurowiec został posprzątany wczoraj.
Istotny jest efekt, nie osoba sprzątająca.
2. The project will be finished next week.
Projekt zostanie ukończony w przyszłym tygodniu.
Przyszłość z naciskiem na rezultat.
3. The car is being repaired now.
Samochód jest teraz naprawiany.
Czynność trwa.
4. The parcel has been sent.
Paczka została wysłana.
Efekt ma znaczenie teraz.
5. The report will have been completed by Friday.
Raport będzie ukończony do piątku.
Nadchodzący deadline, działanie zakończone przed wskazanym momentem.
Warto sprawdzić: Opis zdjęcia po angielsku – praktyczny poradnik z przykładami i słownictwem
